หน้าจอการเบิกจ่าย/ย้ายสินค้า (Issue) – Overview
1. วัตถุประสงค์ (Objective)
หน้าจอ การเบิกจ่าย/ย้ายสินค้า (Issue) ใช้สำหรับบริหารจัดการการนำสินค้าออกจากคลังสินค้า (Stock-Out) เพื่อวัตถุประสงค์ต่างๆ ดังนี้:
- เบิกเพื่อการผลิต (Issue by Order): เบิกวัตถุดิบเข้าสู่กระบวนการผลิตตามรายการที่ระบุในใบสั่งผลิต (Job Order) โดยอ้างอิงตามสูตรการผลิต (BOM)
- โอนย้ายสินค้าระหว่างคลัง (Transfer): ย้ายสินค้าจากตำแหน่งหนึ่ง (From Location) ไปยังอีกตำแหน่งหนึ่ง (To Location) ภายในบริษัท
- เบิกจ่ายทั่วไป (Issue by Item): เบิกสินค้าออกจากสต็อกโดยอ้างถึงรหัสสินค้าและ Lot Number โดยตรงเพื่อการใช้งานอื่นๆ เช่น การตัดชำรุด หรือการเบิกเป็นตัวอย่าง
2. วิธีการเข้าใช้งาน (How to Access)
- เมนู: Inventory (คลังสินค้า) > Issue (การเบิกจ่าย)
- รหัสหน้าจอ: INV030 (หน้ารวมรายการ), INV031 (การเบิกรายรายการ), INV032 (การเบิกตามใบสั่งผลิต)
- เงื่อนไข: ผู้ใช้งานต้องมีสิทธิ์ในหน้าจอ INV030 และวันที่ทำรายการต้องอยู่ในงวดบัญชีคลังสินค้า (Inventory Period) ที่เปิดอยู่
3. รูปแบบการทำงานหลัก (Main Workflow Modes)
3.1 การเบิกจ่ายตามใบสั่งผลิต (Issue by Order – INV032)
ใช้เมื่อต้องการเบิกวัตถุดิบเข้าแผนกผลิตตามแผนงานที่กำหนดไว้
ขั้นตอนการดำเนินงาน:
- Header Information:
- ระบุ Issue Date: วันที่ที่ทำการเบิกจริง
- เลือก J/O No.: ค้นหาเลขที่ใบสั่งผลิต ระบบจะดึงข้อมูลสินค้าที่จะผลิต (WIP/FG), วันที่ผลิต และหมายเลข Batch มาให้อัตโนมัติ
- ระบุ From Location: เลือกคลังสินค้าต้นทางที่จะนำวัตถุดิบออก
- ระบุ To Location: เลือกคลังสินค้าปลายทาง (เช่น คลังพักหน้าเครื่องจักร)
- Details (จัดการรายการเบิก):
- คลิกปุ่ม Add ในหน้าจอ Details
- การเลือกสินค้า: ระบบจะจำกัดเฉพาะรายการสินค้าที่มีอยู่ในสูตรการผลิต (BOM) ของ Job นั้น
- Lot Selection: เลือก Lot Number ที่ต้องการ ระบบจะแสดงยอดที่เบิกได้ (Available Qty) ณ ปัจจุบัน
- สินค้าทดแทน (Equivalent Item): หากสินค้าหลักไม่มีสต็อก สามารถเลือกสินค้าทดแทนที่ตั้งค่าไว้ในระบบมาเบิกแทนได้ (จะปรับปรุงยอดแผนของสินค้าหลักให้โดยอัตโนมัติ)
- การคำนวณจำนวน: ระบบจะเติมจำนวนเบิก (Issue Qty) ให้อัตโนมัติตามยอดที่ยังค้างเบิก (Outstanding) หากสต็อกเพียงพอ
3.2 การเบิกจ่ายรายรายการ (Issue by Item – INV031)
ใช้สำหรับการโอนย้ายสต็อกทั่วไปหรือการเบิกที่ไม่ได้อ้างอิง Job Order
ขั้นตอนการดำเนินงาน:
- ระบุ From Location (ต้นทาง) และ To Location (ปลายทาง)
- คลิกปุ่ม Add Detail เพื่อเปิดหน้าจอ Onhand Dialog
- ระบบจะแสดงรายการสินค้าที่มีสต็อกอยู่จริงในคลังต้นทาง ผู้ใช้สามารถเลือกรายการ (Items/Lots) ที่ต้องการได้หลายรายการพร้อมกัน
- ตรวจสอบและระบุจำนวนที่ต้องการเบิกจริง (Issue Qty) ในแต่ละแถวของตาราง Details
4. สถานะและกระบวนการทำงาน (Status & Workflow Flow)
ระบบควบคุมการเคลื่อนไหวของสินค้าด้วยสถานะ 3 ขั้นตอน (3-Step Confirmation) ดังนี้:
- New (710): รายการร่าง – สต็อกยังไม่ถูกตัด สามารถแก้ไขข้อมูลหรือลบรายการได้
- InProgress (711): ยืนยันต้นทาง (Confirm)
- ผลผลิต: สต็อกจะถูกหักออกจาก คลังต้นทาง (From Location) ทันที ยอดคงเหลือจะลดลง
- สถานะ: สินค้าอยู่ระหว่างการเคลื่อนย้ายหรือรอการรับเข้าที่ปลายทาง
- Completed (712): ยืนยันปลายทาง (Complete)
- ผลผลิต: สต็อกจะถูกบันทึกเข้าสู่ คลังปลายทาง (To Location) ยอดคงเหลือจะเพิ่มขึ้น
- สถานะ: เอกสารจะไม่สามารถแก้ไขหรือยกเลิกได้ (Locked)
- Cancelled (713): ยกเลิกรายการ
- หากยกเลิกในสถานะ InProgress ระบบจะทำ Rollback คืนสต็อกเข้าคลังต้นทางให้โดยอัตโนมัติ
5. กฎธุรกิจและข้อกำหนด (Business Rules & Validations)
- การตรวจสอบงวดบัญชี (Period Check): ระบบจะล็อคไม่ให้บันทึกหรือผ่านรายการหาก Issue Date อยู่นอกเหนือช่วงวันที่ปิดงวด (Inventory Period Closed)
- การควบคุมจำนวนเบิก (Available Qty Validation):
- จำนวนที่จะเบิก (
Issue Qty) ต้องไม่เกินยอดคงเหลือที่ใช้ได้จริง (Available Qty) - ยอด
Available Qtyคำนวณจาก: [ยอด Onhand ทั้งหมด] – [ยอดที่ถูกจองโดยเอกสารอื่นที่ยังไม่ Complete]
- จำนวนที่จะเบิก (
- ตรรกะสินค้าทดแทน (Equivalent Item Logic):
- ผู้ใช้สามารถเบิกสินค้าที่ระบุว่าเป็นสินค้าทดแทนกันได้ โดยระบบจะไปลดจำนวนที่ต้องเบิก (Outstanding) ของสินค้าหลักใน Job Order นั้นๆ ให้เพื่อให้ยอดรวมการรับวัตถุดิบเข้าผลิตยังคงถูกต้อง
- การผ่านรายการชั่งจริง (Confirm Qty):
- สำหรับสินค้าบางประเภทที่ต้องยืนยันยอดจากการชั่งน้ำหนักที่หน้างาน (เช่น เนื้อสัตว์) จะต้องระบุจำนวนในช่อง Confirm Qty อีกครั้งตอนกด Confirm หากยอดต่างจาก Issue Qty มากเกินกำหนด ระบบจะแจ้งเตือน
6. คำอธิบายฟิลด์ข้อมูลสำคัญ (Key Field Definitions)
- Issue Sub Type: ประเภทการเบิกย่อย (เช่น เบิกใช้ในโรงงาน, ย้ายคลัง, ตัดทิ้ง)
- Withdrawal Type: จำแนกตามประเภทวัตถุดิบ (Raw Material / Component / Chemical)
- Ref Doc No.: เลขที่เอกสารอ้างอิงจากระบบภายนอกหรือบันทึกภายใน
- Issue Out Flag: ระบุหากของจะมีการส่งออกไปนอกพื้นที่การดูแลหลัก
- Pallet No.: หมายเลขพาเลทที่ใช้ในการเคลื่อนย้าย (เพื่อการ Traceability)
7. คำถามที่พบบ่อยและการแก้ปัญหา (FAQ & Troubleshooting)
- Q: ทำไมกดปุ่ม Confirm แล้วระบบแจ้งว่า “VLM0290: Available Qty not enough”?
- สาเหตุ: จำนวนที่ระบุเบิกมากกว่าสต็อกที่มีอยู่จริงใน Lot นั้น หรือสต็อกถูกจองโดยใบเบิกอื่นที่ทำค้างไว้
- วิธีแก้ไข: ตรวจสอบสต็อกในหน้าจอ Onhand Inquiry หรือลดจำนวนที่จะเบิกให้พอดีกับยอด Available
- Q: ต้องการแก้ไขข้อมูลหลังจากกด Complete ไปแล้ว ต้องทำอย่างไร?
- สาเหตุ: สถานะ Complete คือการสิ้นสุดธุรกรรมคลังสินค้าแล้ว
- วิธีแก้ไข: ไม่สามารถแก้ไขได้ ต้องทำรายการเบิกคืน (Receive Return) หรือรายการปรับปรุง (Adjustment) เพื่อแก้สต็อกให้ถูกต้องแทน
- Q: เปลี่ยนสินค้าทดแทนแล้วทำไมหาชื่อสินค้าไม่เจอ?
- สาเหตุ: สินค้านั้นอาจไม่ได้ตั้งค่าเป็น Equivalent ในฐานข้อมูล Master Data หรือไม่ได้อยู่ใน Location ต้นทางที่เลือก
- วิธีแก้ไข: ตรวจสอบการตั้งค่าสินค้าทดแทนในหน้าจอ Item Master
- Q: ทำไมวันที่ Issue Date ไม่ยอมให้เลือกวันที่ย้อนหลัง?
- สาเหตุ: งวดบัญชีเดือนก่อนหน้าถูกปิดไปแล้ว (Inventory Period Closed)
- วิธีแก้ไข: ต้องทำรายการในงวดปัจจุบันที่เปิดอยู่เท่านั้น
